BDO Podatki i Rachunkowość nr 9 (35) Wrzesień 2010
A A A
Opodatkowanie garaży w budynkach mieszkalnych – dwugłos sądowy(Autor: Tomasz Burczyński, Źródło: Przegląd Podatkowy)
Stan faktyczny w obu prezentowanych sprawach był podobny. Podatnicy byli właścicielami lokalu mieszkalnego oraz „przypisanego" do niego garażu znajdującego się w tym samym budynku. Garaż miał wyodrębnioną własną księgę wieczystą i - jak wynikało z ewidencji gruntów i budynków - pełnił funkcję niemieszkalną. Przedmiotem sporu w obu sprawach była ta sama kwestia - czy garaż, który znajduje się w budynku mieszkalnym, ale posiada własną księgę wieczystą, powinien być opodatkowany według stawek określonych dla budynków mieszkalnych, czy według stawek określonych dla budynków pozostałych (wielokrotnie wyższych). Zagadnienie to zostało rozstrzygnięte w odmienny sposób przez składy orzekające. Obydwa prezentowane orzeczenia stały się początkiem konkurujących linii orzeczniczych1. W przedmiotowej kwestii nie wypowiedział się do tej pory Naczelny Sąd Administracyjny.
Wyrok WSA w Bydgoszczy z 28.07.2009 r. (I SA/Bd 312/09)
W świetle art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i e) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych2 (dalej: u.p.o.l.) garaż, który znajduje się w budynku mieszkalnym, podlega opodatkowaniu według stawek przewidzianych dla budynków mieszkalnych, nawet jeśli posiada urządzoną własną księgę wieczystą i został sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako lokal niemieszkalny.
Sąd stwierdził, że zapis art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. wskazuje, iż w uchwale gminy można rozróżnić pod względem granic stawek podatkowych - budynki lub ich części mieszkalne, przy czym słowo „mieszkalne" dotyczy rodzaju budynku co do jego podstawowej funkcji użytkowej, a nie funkcji poszczególnych lokali, ponieważ przedmiotem opodatkowania jest budynek lub jego część (art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.). Temu zapisowi odpowiada wyszczególnienie przyjęte w art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. W ten sposób ustawodawca nie oddzielił przedmiotowo budynku od jego części. Innymi słowy, nie ma dwóch odrębnych przedmiotów opodatkowania: 1) budynku, 2) części budynku. A zatem jednemu przedmiotowi opodatkowania można przypisać jedną cechę: mieszkalny albo niemieszkalny.
W rezultacie Sąd uwzględnił skargę, nakazując organowi podatkowemu zbadać, czy budynek, w którym znajduje się garaż, ma charakter mieszkalny. Pozytywna odpowiedź oznacza, że garaż będzie opodatkowany stawką przeznaczoną dla budynków mieszkalnych. Zdaniem Sądu na przeszkodzie takiemu wnioskowi nie stoi treść art. 21 ust. 1 ustawy z 17.05.1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne3 (dalej: p.g.i.k.). Przez podstawę wymiaru podatku, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej, jak i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania.
Podstawowym kryterium rozgraniczającym zaliczenie do przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, podatkiem rolnym, czy też podatkiem leśnym było od 1.01.2003 r. właściwe sklasyfikowanie w ewidencji gruntów i budynków. Jednakże dokonując podziału na budynki czy lokale mieszkalne albo niemieszkalne, ustawodawca w tych przepisach nie ingeruje w sam podział przedmiotu opodatkowania dokonany w ustawie podatkowej.
Wyrok WSA w Białymstoku z 16.09.2009 r. (I SA/Bk 328/09)
W świetle art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i e) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. garaż, który znajduje się w budynku mieszkalnym, posiada urządzoną własną księgę wieczystą i został sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako lokal niemieszkalny, podlega opodatkowaniu według stawek przewidzianych dla budynków pozostałych.
Sąd w tym wypadku wskazał, że ustawodawca w art. 5 ust. 1 u.p.o.l. nakłada na radę gminy (miasta) obowiązek określenia stawek podatku od nieruchomości dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania, w tym także dla budynków mieszkalnych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.p.o.l.) oraz dla tzw. budynków pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l.). Po określeniu w drodze odpowiedniej uchwały przez radę gminy (miasta) stawek podatku od nieruchomości dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania - mają one charakter powszechnie obowiązujący na danym obszarze gminy (miasta). Jednocześnie w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie zdefiniowano ani pojęcia budynku mieszkalnego, ani pojęcia tzw. budynku pozostałego. Organy podatkowe nie mają przy tym ani kompetencji, ani uprawnień do określenia rodzaju budynku.
W rezultacie Sąd uznał, że decydujące znaczenie ma zapis w ewidencji gruntów i budynków. Jeśli garaż jest tam sklasyfikowany jako lokal niemieszkalny, to podlega opodatkowaniu według stawek przewidzianych do budynków pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l.). Stosownie do treści art. 21 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 8 p.g.i.k. organ podatkowy przy wymiarze podatku od nieruchomości między innymi w zakresie przedmiotu opodatkowania jest związany zapisem zawartym w ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości). Jedynie wykazanie przez właścicieli nieruchomości w trybie art. 194 § 3 o.p. wadliwości zapisu w ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości) będzie skutkować jego odrzuceniem w całości lub w części przy dokonywaniu wymiaru podatku od nieruchomości za dany rok. Skutkiem przyjęcia powyższego poglądu było oddalenie skargi.
Tomasz Burczyński Autor jest radcą prawnym, of counsel w Kancelarii Prawnej Grynhoff Woźny i Wspólnicy << powrót zobacz także artykuły |
|
|||||||||||||||||||||||