BDO Podatki i Rachunkowość nr 4 (18) Kwiecień 2009
A A A
Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej sposobem na kryzys gospodarczy(Autor: Agnieszka Bienkiewicz, Źródło: BDO)
Nowelizacją ustawy o swobodzie działalności gospodarczej ustawodawca wprowadził dla przedsiębiorców możliwość czasowego zawieszenia tej działalności. Przedmiotowa nowelizacja w korespondencji ze zmienionymi przepisami ustaw podatkowych daje przedsiębiorcom możliwość optymalizacji działań w ramach prowadzonej działalności, co w czasie kryzysu gospodarczego może istotnie wpłynąć na długoterminową rentowność prowadzonej firmy.
Zgodnie z obowiązującymi od 20 września ubiegłego roku przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej przedsiębiorca, który nie zatrudnia pracowników ma możliwość zawieszenie działalności gospodarczej na okres od 1 do 24 miesięcy. W okresie trwania zawieszenia działalności przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej ani osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Ustawodawca wskazał jednak enumeratywnie w znowelizowanej ustawie na czynności, jakie przedsiębiorca może podejmować w trakcie zawieszenia działalności. Są to w szczególności:
Możliwości optymalizacji obciążeń podatkowych na gruncie PIT
Wprowadzenie do rzeczywistości gospodarczej instytucji zawieszenia działalności gospodarczej niejako wymusiło na ustawodawcy odpowiednie zmiany także w ustawach podatkowych. Zgodnie ze znowelizowanymi przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT) w trakcie trwania zawieszenia działalności gospodarczej podatnik nie ma obowiązku wpłacania zaliczek na podatek dochodowy. Jest to niewątpliwe udogodnienie dla przedsiębiorców, podatnik bowiem zostaje zwolniony z obowiązku opłacania zaliczek na podatek dochodowy, a jednocześnie nie musi dokonać pełnej likwidacji prowadzonej przez siebie działalności.
Ponadto warto wskazać na jeszcze jedną korzyść, jaka płynie z wprowadzenia instytucji zawieszenia działalności gospodarczej. Mianowicie przedsiębiorca może w trakcie tego zawieszenia uzyskiwać m.in. przychody z inwestycji finansowych (np. z posiadanych lokat lub z tytułu oprocentowania środków zgromadzonych na rachunku bankowym) bądź przychody z tytułu sprzedaży środków trwałych, jednak nie jest zobligowany do odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy z tytułu dokonanych transakcji. Tym samym podatnik ma możliwość pozyskania dodatkowych środków finansowych jednocześnie z możliwością odroczenia zapłaty podatku dochodowego. Należy tu jednak zauważyć, iż przedsiębiorca zawieszający działalność gospodarczą nie jest zwolniony ze złożenia rocznego zeznania podatkowego i wpłacenia ewentualnej różnicy między wpłaconymi już zaliczkami a zadeklarowanym w zeznaniu rocznym podatkiem należnym.
Przepisy ustawy o PIT wskazują także, iż w sytuacji zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej niejako zawieszeniu ulega także możliwość dokonywania odpisów amortyzacyjnych. Ustawodawca wskazał bowiem, iż poczynając od miesiąca następnego po miesiącu zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej podatnik powinien zaprzestać dokonywania odpisów amortyzacyjnych od składników majątku, które nie są używane w działalności gospodarczej na skutek jej zawieszenia. Przedsiębiorca wznawia dokonywanie odpisów amortyzacyjnych po zakończeniu okresu zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej.
Tym sposobem podatnik zawieszając czasowo wykonywanie działalności gospodarczej może niejako „przesunąć w czasie" moment rozpoznania kosztu podatkowego w postaci amortyzacji. W czasach spowolnienia gospodarczego amortyzacja nie będzie dodatkowo powiększała ewentualnych strat, a w przyszłości będzie mogła, jako koszt podatkowy, stanowić element minimalizacji obciążeń podatkowych.
Zawieszenie działalności a VAT
Regulacje ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT) także zostały dostosowane do znowelizowanej ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Znowelizowana ustawa o VAT wskazuje, iż w trakcie trwania zawieszenia działalności gospodarczej podatnicy nie mają obowiązku składania deklaracji VAT (miesięcznych i kwartalnych). Ustawodawca przewidział jednak pewne wyjątki od tej zasady, a mianowicie zwolnienie z obowiązku składania deklaracji nie dotyczy:
Ponadto podatnik zobowiązany jest także składać deklaracje VAT za okresy rozliczeniowe, w których zawieszenie działalności gospodarczej nie dotyczyło pełnego okresu rozliczeniowego. Przykładowo podatnik rozliczający się kwartalnie, który zawiesił działalność w lutym, będzie musiał jeszcze złożyć deklarację VAT-7K za pierwszy kwartał, od stycznia do marca.
Deklaracje VAT będą także musiały być złożone za te okresy rozliczeniowe, w stosunku do których podatnik jest zobowiązany do rozliczenia podatku z tytułu wykonanych czynności opodatkowanych bądź za które zobowiązany jest dokonać korekty. Oznacza to, iż zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej np. w czerwcu nie zwalnia podatnika z obowiązku złożenia deklaracji VAT za czerwiec do 25 lipca.
Podsumowując, wprowadzenie do polskiej rzeczywistości gospodarczej instytucji zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej jest niewątpliwie dużym ułatwieniem dla przedsiębiorców, którzy borykają się z przejściowymi problemami finansowymi. Takie rozwiązanie daje im bowiem możliwość „przeczekania" kryzysu gospodarczego, a jednocześnie nie wymaga przeprowadzania definitywnej likwidacji działalności gospodarczej. Agnieszka Bienkiewicz Autorka jest ekspertem w Dziale Doradztwa Podatkowego BDO Numerica, Oddział w Poznaniu. << powrót zobacz także artykuły |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
